Avustralya’da Filistin kökenli yazar Randa Abdel-Fattah’ın programdan çıkarılmasıyla başlayan ve kitlesel boykotun ardından iptalle sonuçlanan Adelaide Yazarlar Haftası, 2027’de yazarı yeniden ağırlayacak. Festival yönetimi, Abdel-Fattah’ın daveti kabul ettiğini 27 Ekim’de doğruladı.
Yazarın dönüşü, edebiyat festivallerinde ifade özgürlüğü, siyasi müdahale ve kültür kurumlarının bağımsızlığı üzerine tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Programdan çıkarılmasına yazarlar boykotla karşılık vermişti
Festivalin önceki yönetimi, ocak ayında Abdel-Fattah’ı 2026 programından çıkarırken yazarın geçmiş açıklamalarını gerekçe göstermiş, ancak hangi açıklamalardan söz edildiğini belirtmemişti. Yönetim, kararını Bondi’de yaşanan saldırı sonrasındaki hassasiyetle ilişkilendirmişti.
Abdel-Fattah ise saldırıyla ilişkilendirilmesine tepki göstermişti. Kararın ardından çok sayıda yazar etkinlikten çekilmiş, Yazarlar Haftası Direktörü Louise Adler de dayanışma amacıyla istifa etmişti. Süreç, 2026 etkinliğinin iptal edilmesiyle sonuçlanmıştı.
Yeni yönetim özür diledi ve yeniden davet etti
Göreve gelen yeni festival yönetimi, Abdel-Fattah’tan özür dileyerek 2027 programına katılması için davet göndermişti. Festival Direktörü Matthew Lutton, bugün yaptığı açıklamada yazarın bu daveti kabul ettiğini teyit etti.
Abdel-Fattah, iptal edilen etkinliğin ardından düzenlenen alternatif edebiyat buluşması Constellations’a da katılmıştı.
Leïla Slimani ile aynı oturumda yer alacak
Açıklanan programa göre Abdel-Fattah, Fransız-Faslı yazar Leïla Slimani ile “Between the Lines” başlıklı söyleşide buluşacak. Gazeteci Jan Fran’ın yöneteceği oturum, 3 Mart 2027’de Adelaide Belediye Binası’nda gerçekleştirilecek.
Lutton, yeni programı değerlendirirken edebiyat festivallerinin zorlayıcı ve rahatsızlık yaratabilecek fikirlerin tartışılabildiği alanlar olması gerektiğini vurguladı.
Tartışmanın merkezinde ifade özgürlüğü var
Avustralya Yazarlar Birliği, iptal sürecinde yaptığı açıklamada kültür kurumlarının siyasi müdahaleden korunmasını, yazarların ifade özgürlüğünün ve kültür çalışanlarının haklarının güvence altına alınmasını istemişti.
Birlik ayrıca festival yönetiminde yaratıcıların daha güçlü temsil edilmesi çağrısında bulunmuştu.
Abdel-Fattah’ın dönüşü böylece bir program değişikliğinin ötesinde anlam taşıyor. Yaşanan süreç, kültür kurumlarının hangi seslere alan açtığı ve tartışmalı bulunan görüşler karşısında nasıl tutum aldığı sorusunu görünür kılıyor.
Kaynak: ABC News, InReview / InDaily, Avustralya Yazarlar Birliği