Suriye’de iktidarı elinde bulunduran Heyet Tahrir Şam (HTŞ) yönetiminin lideri Ebu Muhammed Colani’nin, Lübnan’daki güvenlik dengelerine ilişkin yeni bir yaklaşım üzerinde çalıştığı iddia edildi. Lübnan merkezli El-Mudun gazetesinde yer alan habere göre Colani, Hizbullah’ın geleceği ve silahlı yapısının dönüştürülmesi konusunda diyalog kanalları oluşturmayı hedefliyor.

Haberde yer alan bilgilere göre Colani, Suriye’nin Lübnan’da tek başına askeri veya güvenlik rolü üstlenmesine sıcak bakmıyor. Bunun yerine, Arap ülkelerinin de dahil olacağı çok uluslu bir güvenlik gücünün oluşturulmasını savunuyor. Böyle bir yapının hem bölgesel meşruiyet sağlayacağı hem de geçmişte Lübnan’da bulunan Suriye askeri varlığını hatırlatan tartışmaların önüne geçebileceği değerlendiriliyor.

Kaynaklara göre Colani, Şam ile Beyrut arasındaki ilişkilerin yeni bir zeminde yeniden tanımlanması gerektiğini düşünüyor. Bu yaklaşımın, geçmişteki müdahale ve nüfuz politikaları yerine iki egemen devlet arasında kurumsal iş birliğine dayanması gerektiği belirtiliyor.

İddialara göre HTŞ yönetimi aynı zamanda Hizbullah ile dolaylı temas kurabilecek kanallar üzerinde çalışıyor. Amaç, örgütün bağımsız askeri kapasitesinin sona erdirilmesi ve silahlı unsurlarının belirli güvenceler çerçevesinde Lübnan ordusuna entegre edilmesini sağlayacak bir uzlaşma zemini oluşturmak.

Lübnan siyasetinde uzun yıllardır tartışma konusu olan Hizbullah’ın silahlı yapısı, ülkenin güvenlik mimarisine ilişkin en önemli başlıklardan biri olmayı sürdürüyor. Hizbullah, İsrail’e karşı yürüttüğü direniş eksenli stratejiyi silahlı varlığının temel gerekçesi olarak gösterirken, birçok siyasi aktör ise devlet denetimi dışındaki silahlı güçlerin ülkenin egemenlik yapısını zayıflattığını savunuyor.

Uzmanlara göre Hizbullah’ın silahsızlandırılması ya da askeri yapısının dönüştürülmesi yalnızca güvenlik alanını ilgilendiren bir konu değil. Böyle bir süreç, örgütün siyasi konumu, tabanının geleceği ve bölgesel dengeler açısından da kapsamlı müzakereler gerektiriyor.

Haberde yer alan değerlendirmelere göre Colani’nin planı, doğrudan bir çatışma yerine kademeli müzakere yöntemini esas alıyor. Bu çerçevede nihai hedefin, askeri karar alma yetkisinin tamamen Lübnan devleti ve ordusunda toplanması olduğu belirtiliyor.

Öte yandan çok uluslu Arap gücü önerisinin nasıl şekilleneceği henüz netlik kazanmış değil. Güce hangi ülkelerin katılacağı, görev alanının yalnızca güvenlik ile sınırlı olup olmayacağı ve siyasi süreçlerde nasıl bir rol üstleneceği gibi soruların önümüzdeki dönemde tartışılmaya devam etmesi bekleniyor.

Kaynak:Yakın Doğu Haber