İngiltere’de Keir Starmer’ın istifasının ardından başlayan liderlik sürecinde sona gelindi. İşçi Partisinin yeni liderinin Andy Burnham olması bekleniyor.

Makerfield milletvekili Burnham’ın, cuma günü düzenlenecek özel parti konferansında resmen lider ilan edilmesi planlanıyor. Sürecin tamamlanmasının ardından Burnham’ın 20 Temmuz Pazartesi günü başbakanlık görevini devralması bekleniyor.

İngiltere’de iktidardaki partinin lideri değiştiğinde yeni başbakan doğrudan seçimle belirlenmiyor. Starmer’ın istifasını Kral 3. Charles’a sunmasının ardından Burnham’ın hükümeti kurmakla görevlendirilmesi gerekiyor. Süreç planlandığı gibi ilerlerse Burnham, İngiltere’nin 2016’dan bu yana görev yapan yedinci başbakanı olacak. Reuters

403 milletvekilinden 379’unun desteğini aldı

Burnham, İşçi Partisi grubundaki 403 milletvekilinden 379’unun aday gösterme desteğini aldı. Olası son rakibinin de yarıştan çekilmesiyle liderlik için tek aday olarak kaldı.

Rakipsiz ilerleyen Burnham’ın parti tabanının katılacağı geniş kapsamlı bir oylama yapılmadan liderliğe gelecek olması muhalefetin eleştirilerine yol açtı. Muhafazakâr Parti lideri Kemi Badenoch, İşçi Partisini demokratik denetimden kaçmakla suçladı.

Burnham’ın ilk konuşmasında “özürsüzce İşçi Partili” bir yönetim anlayışı ortaya koyması ve İngiliz siyasetinin uzun süredir çözüm üretemediği temel sorunlara odaklanacağını açıklaması bekleniyor.

Starmer neden istifa etti?

Keir Starmer, İşçi Partisinin mayıs ayındaki yerel seçimlerde aldığı başarısız sonuçların ardından parti içinden gelen baskılarla karşı karşıya kaldı.

Starmer, artan eleştiriler üzerine haziran ayında hem İşçi Partisi liderliğinden hem de başbakanlıktan ayrılacağını açıkladı. Bunun ardından başlayan liderlik yarışında Burnham kısa sürede milletvekillerinin büyük çoğunluğunun desteğini topladı.

Burnham’ın yükselişinde, Nigel Farage liderliğindeki Reform UK’nin artan oy oranının da etkili olduğu değerlendiriliyor. İşçi Partili milletvekilleri, bir sonraki genel seçim öncesinde partinin seçmenle bağını yeniden kurabilecek bir lider arayışına yöneldi.

Andy Burnham kimdir?

Andy Burnham, İngiltere’nin kuzeybatısındaki Merseyside’da doğdu ve Cheshire bölgesindeki Culcheth köyünde büyüdü. Cambridge Üniversitesinde İngiliz dili eğitimi aldıktan sonra gazetecilik yaptı.

Siyasi kariyerine İşçi Partili milletvekili Tessa Jowell’ın araştırmacısı olarak başlayan Burnham, 2001 yılında Leigh milletvekili seçildi. Parlamento kariyeri boyunca Sağlık Bakanlığı ve Hazine Başsekreterliği dahil olmak üzere çeşitli görevlerde bulundu.

Burnham, 2010 ve 2015 yıllarında İşçi Partisi liderliğine aday oldu ancak önce Ed Miliband’a, ardından Jeremy Corbyn’e yenildi.

“Kuzeyin kralı” olarak tanındı

Burnham, 2017 yılında Büyük Manchester Belediye Başkanı seçildi. Özellikle Covid-19 salgını sırasında merkezi hükümetin karantina ve ekonomik destek politikalarına karşı bölgenin çıkarlarını savunan çıkışlarıyla ülke çapında tanındı.

Bu dönemde kendisinden “Kuzeyin kralı” olarak söz edilmeye başlandı. Burnham, Haziran 2026’da Makerfield’da düzenlenen ara seçimi açık farkla kazanarak İngiltere Parlamentosuna geri döndü.

Westminster’a dönüşünün ardından ülke yönetimindeki yetkilerin Londra dışındaki bölgelere aktarılması gerektiğini savundu. Burnham’ın “Kuzey 10 Numara” adını verdiği plan, merkezi yönetimin bazı yetkilerinin İngiltere’nin kuzeyine taşınmasını öngörüyor.

Ekonomi ve sosyal konut vurgusu

Burnham, neoliberal ekonomi politikalarının ve servetin yukarıdan aşağıya yayılacağını öne süren yaklaşımın terk edilmesini istiyor.

Başbakanlık döneminde ekonomik yenilenmeye, yeniden sanayileşmeye ve stratejik sektörlerde kamu denetiminin artırılmasına öncelik vermesi bekleniyor. Savaş sonrası dönemin en kapsamlı sosyal konut programlarından birini başlatma vaadi de Burnham’ın öne çıkan politikaları arasında bulunuyor.

Yeni İşçi Partisi lideri; hayat pahalılığı, düşük ekonomik büyüme, sosyal bakım sistemi ve kamu hizmetlerindeki sorunlar gibi başlıklarda kısa sürede sonuç üretme baskısıyla karşı karşıya kalacak.

Brexit konusundaki söylemini yumuşattı

Burnham daha önce İngiltere’nin Avrupa Birliğine yeniden katılmasını savunan açıklamalar yaptı. Ancak Makerfield ara seçimi sırasında bu konudaki söylemini daha temkinli hale getirdi.

Brexit’in İngiltere’ye zarar verdiği görüşünü koruyan Burnham, ülkenin şu aşamada Avrupa Birliği üyeliği tartışmalarına yeniden dönmemesi gerektiğini belirtti.

Burnham’ın liderliğinin resmiyet kazanmasının ardından kuracağı kabine ve ilk politika adımlarının açıklanması bekleniyor. Associated Press

Kaynak: Euronews