ABD’nin, Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’daki askeri varlığını genişletmek amacıyla Kopenhag yönetimiyle düzenli görüşmeler yürüttüğü bildirildi.
BBC’nin görüşmelere yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre, Washington yönetimi Grönland’ın güneyinde üç yeni askeri üs kurulmasını değerlendiriyor. Görüşmelerin son aylarda ilerleme kaydettiği, ancak taraflar arasında henüz resmi bir anlaşmaya varılmadığı belirtildi.
“Görüşmeler sürüyor"
Beyaz Saray, ABD’nin Grönland ve Danimarka ile üst düzey temaslar yürüttüğünü doğrularken, müzakerelerin ayrıntılarına ilişkin açıklama yapmadı. Bir Beyaz Saray yetkilisi ise görüşmelerin “doğru yönde ilerlediği” konusunda iyimser olduklarını ifade etti.
Danimarka Dışişleri Bakanlığı da ABD ile diplomatik temasların sürdüğünü belirterek, “ABD ile devam eden bir diplomatik süreç var. Bakanlık şu aşamada daha fazla ayrıntıya girmeyecek” açıklamasında bulundu.
“Hedef gözetim ve stratejik konum"
Habere göre ABD’li yetkililer, planlanan üslerin “ABD egemenlik alanı olarak tanımlanabilecek bir formül” çerçevesinde değerlendirilmesi üzerinde duruyor. Üslerin özellikle Rusya ve Çin’in Kuzey Atlantik’teki deniz faaliyetlerinin izlenmesine odaklanacağı, Grönland’ın güneyinde konumlandırılmasının planlandığı ifade edildi.
Ayrıca üslerin, Grönland, İzlanda ve Birleşik Krallık arasındaki stratejik deniz hattı olarak bilinen GIUK Geçidi’ndeki hareketliliği takip etmek için kullanılabileceği kaydedildi.
“Narsarsuaq seçeneği öne çıkıyor"
Yeni üslerden birinin, daha önce ABD askeri üssüne ev sahipliği yapan ve küçük bir havalimanı bulunan Narsarsuaq bölgesinde kurulmasının gündemde olduğu aktarıldı. Diğer üsler için ise mevcut havaalanı veya liman altyapısına sahip bölgelerin değerlendirildiği bildirildi.
ABD’nin halihazırda Grönland’da bir askeri üssü bulunuyor. Grönland’ın kuzeybatısındaki Pituffik Uzay Üssü, NORAD kapsamında füze izleme faaliyetleri yürütüyor ancak deniz gözetimine yönelik bir yapı olarak kullanılmıyor.
Görüşmelerin, ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan üst düzey yetkili Michael Needham tarafından yürütüldüğü, Needham’ın hem ABD’nin askeri hedeflerini hem de Danimarka’nın egemenlik hassasiyetlerini gözeten bir anlaşma zemini oluşturmaya çalıştığı kaydedildi.
Ne olmuştu?
ABD Başkanı Donald Trump, ocak ayında yaptığı açıklamada ABD’nin Grönland’a “sahip olması” gerektiğini savunmuş, bunun “kolay yolla” ya da “zor yolla” gerçekleşebileceğini söylemişti. Trump’ın bu çıkışı, NATO müttefiki Danimarka ile diplomatik gerilime yol açmıştı.
Ancak habere göre, Washington görüşmelerde Grönland’ın kontrolünü ele geçirme seçeneğini gündeme getirmedi. Danimarka ve NATO, daha önce Grönland’ın zorla ele geçirilmesi ihtimalini kesin bir dille reddetmişti.
ABD ile Danimarka arasındaki müzakerelerin, iki ülke arasında 1951’de imzalanan güvenlik anlaşması çerçevesinde yürütüldüğü ifade edildi. Söz konusu anlaşma, ABD’ye Grönland’daki askeri faaliyetlerini genişletme konusunda geniş yetkiler tanıyor ancak bu tür adımlar için Danimarka hükümetinin onayı gerekiyor.
Kaynak: evrensel
