23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kutlanırken, Uluslararası Af Örgütü’nün yayımladığı “Dünyada İnsan Haklarının Durumu” raporu, çocukların küresel ölçekte karşı karşıya kaldığı ağır tabloyu gözler önüne serdi. 144 ülkedeki hak ihlallerini inceleyen rapor, devletlerin çocukları koruma konusunda yetersiz kaldığını ortaya koydu.
Uluslararası Af Örgütü Türkiye Direktörü Ruhat Sena Akşener, rapora ilişkin yaptığı değerlendirmede, “Dünya devletleri çocukları koruma konusunda sınıfta kaldı” diyerek, özellikle savaş, yoksulluk ve ayrımcılığın çocuklar üzerindeki yıkıcı etkilerine dikkat çekti.
Rapora göre, çatışma bölgelerinde çocuklar en ağır bedeli ödeyen kesim olmaya devam ediyor. Gazze’de 2025 yılı boyunca hayatını kaybeden on binlerce sivilin büyük kısmını çocuklar, kadınlar ve yaşlılar oluştururken, eğitim altyapısının neredeyse tamamen yok edildiği belirtildi. Okulların büyük bölümü ya yıkıldı ya da sığınaklara dönüştürüldü.
Afganistan’da çocukların yüzde 90’ı gıda yoksulluğu ile karşı karşıya kalırken, milyonlarca çocuk yetersiz beslenme nedeniyle risk altında bulunuyor. Taliban yönetimi altında kız çocuklarının eğitime erişimi ciddi biçimde kısıtlanırken, çocuk yaşta evliliklerin arttığı ifade edildi.
Afrika kıtasında ise çatışmalar ve güvensizlik ortamı nedeniyle milyonlarca çocuk eğitim hakkından mahrum kalıyor. Kamerun’da 3 milyondan fazla çocuğun eğitimi sekteye uğrarken, Mali, Çad ve Güney Sudan’da yüz binlerce çocuk okul dışında kaldı.
Raporda ayrıca gelişmiş ülkelerde de çocukların ciddi tehditlerle karşı karşıya olduğu vurgulandı. ABD’de silahlı şiddet, çocuklar ve gençler arasında başlıca ölüm nedenlerinden biri olmaya devam ederken, 2025 yılı içinde 233 okul saldırısının kaydedildiği belirtildi.
Avrupa’da ise ayrımcılık ve eğitim hakkına erişimde eşitsizlikler dikkat çekiyor. Göçmen ve azınlık çocukların eğitim sistemine erişimde zorluklar yaşadığı, bazı ülkelerde dini kıyafetlere yönelik yasakların kız çocuklarını doğrudan etkilediği ifade edildi.
Raporda, dijital dünya da çocuklar için yeni risk alanı olarak öne çıktı. Sosyal medya platformlarının çocukları zararlı içeriklere yönlendirebildiği, ruh sağlığını tehdit eden içeriklere erişimin kolaylaştığı belirtildi.
Uluslararası Af Örgütü, tüm devletlere çocuk haklarını koruma konusunda daha güçlü adımlar atma çağrısında bulunurken, mevcut küresel düzenin çocukların güvenliğini sağlamakta yetersiz kaldığını vurguladı.
Kaynak: Oksijen
