Aydın’ın Karacasu ilçesinde zeytin hasadı, düşen alım fiyatları ve artan maliyetlerin gölgesinde sürüyor. Yenice Mahallesi’nde dokuz yıldır zeytin ticareti yapan Gülsüm Bilir, geçen sezon ortalama 70 lira olan fiyatların bu yıl 20–25 liraya kadar gerilediğini söyledi.
ANKA’ya konuşan Bilir, ürün satışından elde edilen gelirin işçilik, mazot ve diğer giderleri karşılamakta yetersiz kaldığını, bazı üreticilerin bu nedenle hasadı bıraktığını anlattı.
“Yevmiye parasını kurtarmıyor”
Bölgedeki üretimin ağırlığını kaba zeytinin oluşturduğunu belirten Bilir, bu ürünün 20 lira seviyesindeki fiyatının toplama maliyetini karşılamadığını ifade etti.
Bilir, “Çoğu toplamayı bıraktı. Yevmiye kurtarmadıktan sonra ‘Kuşlar yesin’ diyorlar” diyerek üreticilerin yaşadığı güçlüğe dikkat çekti.
Zeytinyağında da benzer sorunlar bulunduğunu söyleyen Bilir, bir ton zeytinin yağhanede sıkım ücretinin 4 bin liraya ulaştığını aktardı.
Giderlerden sonra üreticiye az para kalıyor
Bilir, 734 kilogram zeytin teslim eden bir üreticinin yaklaşık 21 bin 300 liralık satış yaptığını, ancak işçilik ve mazot gibi giderler düşüldüğünde elinde yalnızca 3–4 bin lira kaldığını anlattı.
Bu örnekte ürünün eşek ve domat zeytini olduğunu belirten Bilir, daha düşük fiyatla alınan kaba zeytinde üreticinin eline para kalmasının daha da zorlaştığını söyledi. Düşen gelirlerin kredi ve diğer borçların ödenmesini de güçleştirdiğini vurguladı.
Tüccarın alımı da azaldı
Üreticideki gelir kaybının alım satım faaliyetlerine de yansıdığını belirten Bilir, önceki dönemlerde günlük yaklaşık 20 ton olan alımının bu sezon 7–8 tona düştüğünü ifade etti.
Daha önce üreticilere peşin ödeme yapabildiklerini anlatan Bilir, artık ödemelerin 10 gün ile bir ay arasında değişen sürelere yayıldığını söyledi.
Yetkililere ortak çözüm çağrısı
Belediye başkanlarını, ziraat odalarını ve ilgili kamu kurumlarını harekete geçmeye çağıran Bilir, üretimin sürdürülebilmesi için çiftçinin desteklenmesi gerektiğini belirtti.
“Çiftçi varsa biz varız, çiftçi yoksa biz yokuz” diyen Bilir, üreticinin yaşadığı kaybın ticaretten kent yaşamına kadar geniş bir alanı etkilediğini vurguladı.