Küresel tablo: “Basın özgürlüğü kritik eşikte”
Merkezi Paris’te bulunan uluslararası basın kuruluşu RSF tarafından yayımlanan 2026 Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi, gazetecilik faaliyetlerinin dünya genelinde ciddi baskı altında olduğunu gösterdi. Raporda, ekonomik baskılar, siyasi müdahaleler ve medya sahipliği yapılarındaki yoğunlaşma, basın özgürlüğünü tehdit eden başlıca faktörler arasında sayıldı.
RSF, bu yılki değerlendirmesinde ilk kez ekonomik koşulların medya üzerindeki etkisine özel vurgu yaparak birçok ülkede bağımsız gazeteciliğin finansal olarak sürdürülemez hale geldiğine dikkat çekti.
Türkiye “çok ciddi sorunlu” kategoride
Türkiye, endekste 163. sırada yer alarak basın özgürlüğü açısından “çok ciddi sorunlu” ülkeler kategorisinde değerlendirildi. RSF raporunda Türkiye’ye ilişkin şu başlıklar öne çıktı:
Gazetecilere yönelik yargı baskısı ve tutuklamalar “Dezenformasyon” yasası kapsamında açılan soruşturmalar Gazetecilere yönelik yargı baskısı ve soruşturmaların artması Medya sahipliğinde tekelleşme ve siyasi yakınlık ilişkileriRaporda ayrıca Türkiye’de ana akım medyanın büyük bölümünün hükümete yakın sermaye gruplarının kontrolünde olduğu, bağımsız gazeteciliğin ise hem hukuki hem ekonomik baskı altında olduğu ifade edildi.
Son yıllarda gerileme eğilimi
Türkiye, son yıllarda basın özgürlüğü endeksinde istikrarlı bir düşüş trendi gösteriyor. RSF verilerine göre:
2010’lu yılların başında orta sıralarda yer alan Türkiye 2016 sonrası dönemde hızlı bir gerileme yaşadı Son yıllarda ise listenin alt sıralarında kalıcı hale geldiBu durum, ifade özgürlüğü, haber alma hakkı ve demokratik denetim mekanizmaları açısından ciddi bir gerileme olarak yorumlanıyor.
Uzmanlar ne diyor?
Medya özgürlüğü alanında çalışan uzmanlar, Türkiye’deki tabloyu yalnızca hukuki baskılarla değil, aynı zamanda ekonomik ve yapısal sorunlarla birlikte değerlendiriyor. Reklam gelirlerinin dağılımı, kamu ilan politikaları ve dijital platformlara bağımlılık, bağımsız medya kuruluşlarının sürdürülebilirliğini zorlaştıran unsurlar arasında gösteriliyor.