Televizyon ekranlarında uzun süredir tartışma konusu olan gündüz kuşağı programlarına yönelik yeni bir düzenleme hazırlanıyor. 12. Yargı Paketi çalışmaları kapsamında, özellikle kayıp vakaları, aile içi meseleler ve suç iddialarını konu alan yayınlarda denetimlerin artırılması planlanıyor.
Düzenlemeyle, yargı süreçlerini etkileyebilecek ya da “alternatif yargı” izlenimi yaratabilecek içeriklerin sınırlandırılması hedefleniyor.
Türkiye’de gündüz kuşağı programları, yüksek izlenme oranlarının yanı sıra işledikleri konular ve kullandıkları yayın dili nedeniyle uzun süredir tartışılıyor. Özellikle canlı yayınlarda tanıkların dinlenmesi, suç iddialarının tartışılması, tarafların karşı karşıya getirilmesi ve kişiler hakkında yargı kararı olmadan suçlayıcı değerlendirmeler yapılması eleştiri konusu oluyor.
“Paralel yargı" görüntüsüne sınırlama
Yargı Paketi kapsamında hazırlanan taslakta, televizyon programlarının adli makamların yetki alanına giren işlemleri canlı yayın formatına taşımasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Düzenlemenin temel başlıklarından biri, yayınlarda oluşan “yargılama benzeri” görüntülerin engellenmesi olacak. Buna göre sunucuların ya da program konuklarının hâkim, savcı veya kolluk görevlisi gibi hareket etmesinin önüne geçilmesi, adli süreçleri etkileyebilecek yayınların ise daha sıkı denetlenmesi planlanıyor.
Özellikle kayıp dosyaları ve kriminal olayların işlendiği programlarda, delil niteliği taşıyabilecek bilgilerin kamuoyu önünde tartışılması, tanıkların canlı yayında konuşturulması ya da kişilerin yargı kararı olmadan suçlu ilan edilmesi gibi uygulamalara yönelik daha sert yaptırımlar gündeme gelebilecek.
Yayın dili ve format da denetlenecek
Yeni düzenlemenin yalnızca içerikle sınırlı kalmayacağı, programların dili ve format yapısının da denetime tabi tutulacağı belirtiliyor. Mağdur hakları, çocukların korunması, özel hayatın gizliliği ve kişilik hakları başlıklarında daha sıkı kurallar uygulanması bekleniyor.
Bu kapsamda etik ilkelere aykırı yayın yapan, adli süreçleri zedeleyen ya da adalet sistemine zarar verdiği değerlendirilen içeriklere karşı, RTÜK ve ilgili kurumlar aracılığıyla daha hızlı yaptırım mekanizmalarının işletilmesi öngörülüyor.
Yargı Paketi’nin yasalaşması halinde gündüz kuşağı programlarının yayınları hukuki ve etik kriterler çerçevesinde daha yakından izlenecek. Düzenlemenin önümüzdeki dönemde Meclis gündemine gelmesi bekleniyor.
Kaynak: Birgün