EŞİK – Eşitlik İçin Kadın Platformu, doğum izninin 16 haftadan 24 haftaya çıkarılmasına yönelik düzenlemeye ilişkin yazılı bir açıklama yayımladı.
Açıklamada, söz konusu düzenlemenin ilk bakışta kadınlar lehine bir iyileştirme gibi sunulsa da, bakım sorumluluğunu toplumsallaştırmak yerine kadınların omuzlarına yüklediği ifade edildi. Platform, bu yaklaşımın eşitlikçi sosyal politika anlayışından uzak olduğu görüşünü dile getirdi.
EŞİK, çocuk bakımının büyük ölçüde kadınlara bırakılmasının kadınların istihdama katılımını sınırladığını vurguladı. Açıklamada, Türkiye’de 3 yaş altı çocuğu olan kadınların istihdam oranının yüzde 26,9, aynı durumdaki erkeklerin ise yüzde 90,9 olduğu belirtilerek, bakım yükünün cinsiyetler arasında eşitsiz dağıldığına dikkat çekildi.
Platform, doğum izninin yalnızca kadınlar açısından uzatılmasının kadınların iş yaşamından daha uzun süre kopmasına ve ekonomik bağımsızlıklarının zayıflamasına yol açabileceğini savundu. Ayrıca bu durumun işverenlerin kadın istihdamına yönelik isteksizliğini artırabileceği ve kadınların güvencesiz işlere yönelmesine neden olabileceği ifade edildi.
Açıklamada babalık izninin sınırlı artışının yeterli olmadığı belirtilerek, bakım sorumluluğunun eşit paylaşımı için uzun süreli, zorunlu ve devredilemez ebeveyn izinlerinin gerekliliği vurgulandı. Erkeklerin bakım süreçlerindeki rolünün “yardım” olarak tanımlanmasının toplumsal cinsiyet eşitsizliğini yeniden ürettiği kaydedildi.
Kreş hizmetlerine de değinilen açıklamada, kamu ve özel sektörün bu alandaki sorumluluklarını yeterince yerine getirmediği belirtildi. İşverenlerin kreş açma yükümlülüğünün mevcut kriterler nedeniyle fiilen uygulanmadığı ifade edilirken, bu durumun bakım krizini derinleştirdiği savunuldu.
EŞİK, belediyelerin kreş açma girişimlerine yönelik engellerin kaldırılması gerektiğini belirterek, bakım hizmetlerinin kamusal bir hak olarak örgütlenmesi çağrısında bulundu.
Platform, açıklamasında şu talepleri sıraladı:
Ücretsiz ve nitelikli kamusal kreşlerin yaygınlaştırılması
Bakım emeğinin toplumsallaştırılması
Ebeveyn izinlerinin eşit ve devredilemez şekilde düzenlenmesi
Kadınların istihdama eşit ve güvenceli katılımını sağlayacak politikaların hayata geçirilmesi
Açıklamada ayrıca, “aileyi güçlendirme” söylemiyle yürütülen politikaların kadınların özgürlüğünü değil, ataerkil yapıyı güçlendirdiği ifade edildi.
EŞİK, mevcut yaklaşımın değişmemesi halinde #YasalaraDokunmaUygula çağrısını sürdürmeye devam edeceklerini belirtti.