Açlık sınırı 36 bin lirayı geçti
Birleşik Metal-İş Sendikası Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM) tarafından yayımlanan Haziran 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı Raporu, emekçilerin yaşam koşullarındaki ağırlaşmayı gözler önüne serdi. Araştırmaya göre dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için yapması gereken aylık minimum gıda harcaması 36 bin 42 liraya ulaştı.
Bu tutar yalnızca gıda harcamalarını kapsıyor. Kira, elektrik, su, doğalgaz, ulaşım, eğitim, sağlık, haberleşme ve diğer zorunlu ihtiyaçlar eklendiğinde bir ailenin aylık harcaması 118 bin 404 liraya yükseliyor. Başka bir ifadeyle, dört kişilik bir ailenin yoksulluk sınırının üzerinde yaşayabilmesi için aylık gelirinin yaklaşık 120 bin lira olması gerekiyor.
Açlık ve yoksulluk sınırı
Haziran 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı
Dört kişilik aile için aylık harcama tutarları (TL).
Günlük yaşamın maliyeti 1.200 lirayı aştı
Rapora göre dört kişilik bir ailenin sağlıklı beslenebilmesi için günlük yapması gereken harcama 1.201 liraya ulaştı. Bu rakam, birçok çalışanın günlük kazancının önemli bir bölümünün yalnızca gıdaya gitmek zorunda kaldığını ortaya koyuyor.
Araştırmada en dikkat çekici kalem süt ve süt ürünleri oldu. Günlük beslenme maliyetinin üçte birinden fazlasını bu grup oluşturdu. Süt, yoğurt, peynir ve çökelek için günlük harcama gereksinimi 439,68 lira olarak hesaplandı.
Besin gruplarının günlük maliyetiGünlük Beslenme Maliyeti
Besin gruplarına göre günlük harcama gereksinimi (TL).
Peynir fiyatları belirleyici oldu
BİSAM verilerine göre açlık sınırındaki yükselişin temel nedenlerinden biri peynir ve süt ürünleri grubunda yaşanan fiyat artışları oldu. Sebze ve meyve fiyatlarında belirli bir gerileme görülmesine rağmen, süt ürünlerindeki yüksek maliyetler toplam gıda harcamasının düşmesini engelledi.
Besin gruplarının toplam harcama içindeki dağılımına bakıldığında süt ve süt ürünleri yüzde 36,6 ile ilk sırada yer alırken, et-yumurta-kurubaklagil grubu yüzde 24,4, meyve ve sebze grubu yüzde 22,3 pay aldı. Ekmek ve tahılların payı yüzde 8,8 olarak hesaplandı.
Beslenme bütçesinin dağılımıBeslenme Harcamalarının Dağılımı
Toplam günlük gıda harcamasındaki paylar.
Gençlerin beslenme maliyeti daha yüksek
Rapora göre aile bireyleri arasında en yüksek beslenme maliyeti 15-18 yaş grubundaki gençlere ait. Sağlıklı ve dengeli beslenebilmek için aylık harcama gereksinimi bu yaş grubunda 10 bin 119 lira olarak hesaplandı. Yetişkin erkek için bu tutar 9 bin 706 lira, yetişkin kadın için 9 bin 325 lira, 4-6 yaş arası çocuk için ise 6 bin 892 lira oldu.
Yeni yöntemle hesaplandı
BİSAM, 2026 yılı itibarıyla açlık ve yoksulluk sınırı hesaplamalarında yeni bir sisteme geçtiğini duyurdu. TÜİK'in madde fiyatlarını yayımlamayı bırakmasının ardından geliştirilen "Sağlıklı Beslenme için Veri Sistemi" kapsamında ulusal zincir marketlerin dijital raf fiyatları esas alınıyor. Bu nedenle yeni serilerin önceki yıllarla doğrudan karşılaştırılmasının mümkün olmadığı belirtiliyor.
Araştırma yalnızca insanların hayatta kalmasını sağlayacak minimum kalori miktarını değil, Dünya Sağlık Örgütü ve BM Gıda ve Tarım Örgütü'nün tanımladığı "gizli açlık" riskini de dikkate alıyor. Bu nedenle protein, vitamin ve mineral ihtiyacını karşılayacak ürünler de hesaplamaya dahil ediliyor.